logo miasta - trzy kolorowe spichrze
Translate:

Uczciliśmy 45. Rocznicę Bydgoskiego Marca 1981 r.




W czwartek, 19 marca odbyły się oficjalne uroczystości związane z 45. Rocznicą wydarzeń Bydgoskiego Marca’81. Kwiaty pod pomnikiem złożyli m.in. Prezydent Bydgoszczy Rafał Bruski i Wojewoda Kujawsko-Pomorski Michał Sztybel.


Dokładnie 45. lat temu miały miejsce wydarzenia Bydgoskiego Marca, które na trwałe wryły się w historię Polski i naszego miasta. 
Upamiętnianie bohaterów wydarzeń marcowych 1981 roku w Bydgoszczy rozpoczęło się w poniedziałek, 16 marca. Przy ul. Dworcowej złożono kwiaty pod tablicą upamiętniającą 45. rocznicę strajku chłopskiego, który zapoczątkował wydarzenia Bydgoskiego Marca (czytaj TUTAJ). 
W czwartek, 19 marca główne uroczystości odbyły się pod pomnikiem przed Kujawsko-Pomorskim Urzędem Wojewódzkim, a później w budynku UW. 

- 45 lat temu oczy niemal całego świata zwrócone były na nasze miasto. Lokalne wydarzenia prawdziwie zmieniły bieg historii. Siłowe usunięcie oraz pobicie działaczy związkowych – w tym obecnego dzisiaj wśród nas Jana Rulewskiego – podczas sesji Wojewódzkiej Rady Narodowej 19 marca 1981, roku odbiło się echem w całej Polsce i poza granicami. Stojąc dziś w tym szczególnym miejscu, w rocznicę wydarzeń, które są częścią naszej bydgoskiej tożsamości i jednocześnie symbolem walki o suwerenną Polskę, pragniemy oddać należne miejsce w historii jej uczestnikom. W niełatwych czasach, z narażeniem własnego zdrowia i życia, zdecydowali się bowiem stanąć w obronie uniwersalnych wartości i solidarnościowych ideałów – mówił Prezydent Bydgoszczy Rafał Bruski. 
Przypomnijmy, że decyzją Rady Miasta rok 2026 obchodzimy jako rok Bydgoskiego Marca 1981. 
- O tamtych wydarzeniach musimy pamiętać. Ich uczestnicy ciągle są wśród nas i to jest ogromna wartość. Bydgoski Marzec to nie tylko historia sprzeciwu wobec przemocy władzy, to także historia zmiany. Zmiany, która dokonała się w Polsce. Były czasy, w których urzędy były miejscem niedostępnym, budzącym obawę. Miejscem, gdzie władza stała ponad obywatelami. Dzisiaj urzędy są dla obywateli, otwarte i przyjazne -  mówi Wojewoda Kujawsko-Pomorski Michał Sztybel. 
W czwartek w budynku Urzędu Wojewódzkiego odbyła się uroczysta sesja Sejmiku Województwa Kujawsko-Pomorskiego. Wybór miejsca nie był przypadkowy. Sejmik podobnie, jak Rada Miasta, ustanowił 2026 Rokiem Bydgoskiego Marca. 

Podczas sesji uhonorowano osoby związane z Ruchem Solidarności. Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski otrzymał Tadeusz Antkowiak, Złoty Krzyż Zasługi Jan Kryger, a Brązowe Krzyże Zasługi Maciej Mojzesowicz i Stanisław Ormiński. 

Zanim do tego doszło uczestnicy uroczystości wysłuchali koncertu „Niech zabrzmi wolność” w wykonaniu uczniów, nauczycieli i absolwentów Szkoły Podstawowej nr 1 w Żninie oraz chóru szkolnego Moniuszko. 

Przypomnijmy, że Bydgoszcz pamięta o bohaterach Marca 1981. Od poniedziałku (16.03) po mieście kursuje tramwaj, który ma przypominać o wydarzeniach z 1981 r. Tamte dni przedstawione zostały również na specjalnej wystawie, którą można oglądać na Moście Staromiejskim. Na budynku Urzędu Wojewódzkiego zawisł ogromny baner nawiązujący do wydarzeń marcowych. 

Rys historyczny

Kryzys w stosunkach władzy i demokratycznej opozycji zapoczątkowała odmowa rejestracji rolniczej Solidarności. Jednym z głośniejszych wydarzeń, które zapoczątkowały tzw. bydgoski marzec, było rozpoczęcie strajku okupacyjnego gmachu WK ZSL przez chłopską Solidarność. Powołany 16 marca Wojewódzki Komitet Strajkowy już następnego został przekształcony w Ogólnopolski Komitet Strajkowy NSZZ RI Solidarność.
Najpierw, w godzinach porannych 16 marca, rolnicy usiłowali opanować siedzibę WZKiOR, a gdy to się nie udało, zajęli gmach WK ZSL (ul. Dworcowa 87). Następnego dnia strajkujący domagali się m.in.: uznania przez władze zjazdu Rady i Zarządu WZKR oraz zalegalizowania NSZZ RI Solidarność.
W atmosferze strajku chłopskiego odbywała się 19 marca sesja Wojewódzkiej Rady Narodowej. W spotkaniu wzięła udział delegacja Solidarności z przewodniczącym bydgoskiego MKZ Janem Rulewskim na  czele. Do godz. 13.40 obrady przebiegały zgodnie z planem. Sesja została jednak niespodziewanie zakończona, a trwająca dyskusja przeniesiona na następną sesję. Wśród opuszczających salę znalazł się obecny na sesji wicepremier Mach. Wraz z delegacją Solidarności w budynku postanowiło zostać 45 radnych.  W godzinach wieczornych bydgoskie i poznańskie oddziały ZOMO wyprowadziły przy użyciu siły pozostających na sali członków Solidarności. W trakcie interwencji dotkliwie pobito Jana Rulewskiego, Mariusza Łabentowicza oraz Michała Bartoszcze z rolniczej Solidarności.
Jeszcze wieczorem tego samego dnia w kilku bydgoskich zakładach pracy ogłoszono gotowość strajkową. Protesty stopniowo obejmowały cały kraj. Po kilku dniach trudnych negocjacji, w których uczestniczył Lech Wałęsa, udało się osiągnąć 30 marca 1981 r. porozumienie i zapobiec eskalacji konfliktu. Władze przyznały, że „zamknięcie sesji WRN nastąpiło bez zachowania obowiązujących reguł prawnych, a użycie sił dla usunięcia przedstawicieli Solidarności z budynku Urzędu Wojewódzkiego było działaniem sprzecznym z przyjętymi dotąd zasadami rozwiązywania konfliktów społecznych”. W zamian za to związek odstąpił od przeprowadzenia strajku powszechnego.
Do ostatecznej rejestracji NSZZ Rolników Indywidualnych doszło 12 maja 1981 roku.